Köprü mü İmplant mı? Avantajları ve Dezavantajları
Köprü mü İmplant mı?
Hangi Durumda Hangisi
Eksik bir dişin yerini doldurmak için en sık konuşulan iki seçenek diş köprüsü ve implanttır. İkisi de sabit, doğal görünen ve iyi çiğneme sağlayan çözümlerdir. Ancak çalışma biçimleri, gerektirdikleri işlemler ve uzun dönemde karşılaşılabilecek sorunlar farklıdır.
Tek bir “en iyi” seçenek yoktur; doğru karar komşu dişlerin durumuna, kemiğe, genel sağlığa ve kişinin beklentisine göre verilir. Bu yazı bir karar rehberidir. Uzun dönem sonuçları ve riskleri implant ile köprünün uzun dönem sonuçları yazımızda, günlük kullanım ve bakım farklarını ise implant ve köprü bakımı yazımızda bulabilirsiniz.
İki Yöntem Kısaca Nasıl Çalışır?
Diş köprüsünde boşluğun iki yanındaki dişler küçültülerek kaplamaya hazırlanır ve bu dişlere dayanan, ortasında eksik dişin yerini alan yapay bir dişin (gövde) bulunduğu tek parça bir protez yapıştırılır. Tedavi cerrahi gerektirmez ve genellikle kısa sürede tamamlanır.
İmplantta ise eksik dişin kökünün yerine çene kemiğine bir yapay kök yerleştirilir; kemikle kaynaştıktan sonra üzerine kron takılır. Komşu dişlere dokunulmaz, ancak küçük bir cerrahi işlem ve iyileşme süresi gerekir. Aşamaların ayrıntısı için implant aşamaları yazımıza bakabilirsiniz.
İmplantın Öne Çıktığı Durumlar
- Komşu dişler sağlamsa: Köprü için sağlam dişlerin kaplamaya hazırlanması gerekir. Ön dişler üzerinde yapılan bir laboratuvar çalışmasında tam kron hazırlıklarının diş kronunun yaklaşık %63-72’sinin kaldırılmasını gerektirdiği gösterilmiştir (Edelhoff ve Sorensen, 2002). Komşu dişlerde dolgu ya da kaplama yoksa implant bu dişleri korur.
- Boşluğun arkasında dayanak diş yoksa: Dizinin sonundaki bir eksikte köprü ancak tek taraflı (konsol) yapılabilir; bu tasarımın 10 yıllık sağkalımı geleneksel köprülere göre daha düşüktür (%80,3) (Pjetursson ve ark., 2007).
- Boşluk uzunsa: Çok sayıda eksik dişte uzun köprüler yerine implant destekli çözümler değerlendirilir.
- Kemik yeterliyse ya da artırılabiliyorsa ve genel sağlık cerrahiye uygunsa.
Köprünün Öne Çıktığı Durumlar
- Komşu dişler zaten büyük dolgulu ya da kaplamalıysa: Bu dişlerin kaplanması onlara da fayda sağlayabilir; köprü iki ihtiyacı birlikte karşılar.
- Cerrahi istenmiyorsa ya da uygun değilse: Kontrol altında olmayan bazı sistemik hastalıklar ya da baş boyun bölgesine radyoterapi öyküsü implant riskini artırır; bir meta-analizde radyoterapi öyküsü implant kaybı riskini yaklaşık 2,3 kat artırmıştır (Chen ve ark., 2013).
- Kemik yetersizse ve kemik ilavesi istenmiyorsa: Köprü, kemik grefti gerektirmeden boşluğu kapatabilir.
- Kısa sürede tamamlanması önemliyse: Köprü, kemik iyileşmesi beklenmeden yapılabilir.
Az Müdahaleli Bir Seçenek: Yapıştırma (Maryland) Köprü
Özellikle ön bölgedeki tek diş eksikliklerinde, komşu dişlerin yalnızca arka yüzeyine yapıştırılan kanatlarla tutunan yapıştırma köprüler kullanılabilir. Komşu dişlerden çok az doku kaldırılır ya da hiç kaldırılmaz.
Bir sistematik derlemede yapıştırma köprülerin sağkalımı 5 yılda %91,4, 10 yılda %82,9 bulunmuştur. Yerinden çıkma ve küçük kırıklar sıktır; zirkonyum altyapılı ve tek kanatlı tasarımlar en iyi sonuçları vermiştir (Thoma ve ark., 2017). Bu yüzden yapıştırma köprü, uygun vakalarda geçici ya da kalıcı bir seçenek olarak değerlendirilebilir.
Karar Verirken Değerlendirilen Ölçütler
- Komşu dişlerin durumu: Sağlam mı, dolgulu ya da kaplamalı mı?
- Kemik ve diş eti: Kemik yüksekliği ve genişliği, diş eti sağlığı, gerekirse kemik ilavesi.
- Genel sağlık: Diyabetin kontrolü, sigara kullanımı, kullanılan ilaçlar ve radyoterapi öyküsü.
- Kapanış ve diş sıkma: Çiğneme kuvvetleri ve gece diş sıkma alışkanlığı.
- Estetik bölge: Ön dişlerde diş eti çizgisi ve kemik yapısı sonucu doğrudan etkiler.
- Süre beklentisi: Tedavinin ne kadar sürede tamamlanması gerektiği.
- Bakım alışkanlıkları: Her iki yöntem de düzenli temizlik ve kontrol gerektirir.
Bu ölçütler muayene ve röntgen sonrasında birlikte değerlendirilir; her seçeneğin artı ve eksileri hastayla konuşularak karar verilir.
Sık Duyulan Bir İddia: Kemik Kaybı
Diş çekildikten sonra çene kemiği zamanla incelir; kaybın büyük bölümü ilk 3-6 ayda gerçekleşir (Tan ve ark., 2012). İmplantın köprüye göre kemiği daha iyi koruduğu sık söylenir. Ancak bu iki yöntemi bu açıdan doğrudan karşılaştıran güçlü bir çalışma bulunmamaktadır ve diş çekimiyle aynı gün implant yerleştirmek de çekim sonrası boyut değişikliklerini önlememektedir (Gallucci ve ark., 2018).
Bu nedenle karar “kemik” gerekçesiyle değil, yukarıdaki ölçütlerin bütününe bakılarak verilmelidir. Kemik korunması önemliyse çekim sırasında yapılan kemik koruyucu işlemler ayrıca planlanabilir.
Uzun Vadede Ne Beklenmeli?
İki yöntemi doğrudan karşılaştıran bir sistematik derlemede 10 yıllık sağkalım geleneksel köprülerde %89,2, implant üstü tek kronlarda %89,4 olarak bulunmuştur. Sorunların türü ise farklıdır: köprülerde çürük ve dayanak dişlerin canlılığını kaybetmesi gibi biyolojik sorunlar, implantlarda ise vida gevşemesi ve porselen kırılması gibi teknik sorunlar daha sıktır (Pjetursson ve ark., 2007). Ayrıntılı rakamlar için uzun dönem sonuçlar yazımıza bakabilirsiniz.
Köprü mü İmplant mı? Sıkça Sorulan Sorular
Köprü mü implant mı daha uzun ömürlüdür?
Sistematik derlemelerde iki yöntemin 10 yıllık sağkalımları birbirine yakındır (yaklaşık %89). Ömrü asıl belirleyen, ağız hijyeni, düzenli kontrol, sigara ve diş sıkma gibi etkenlerdir.
Köprü için sağlam dişler kesilir mi?
Geleneksel köprüde boşluğun iki yanındaki dişler kaplamaya hazırlanır. Bu dişler sağlamsa implant ya da uygun vakalarda yapıştırma köprü gibi daha koruyucu seçenekler önce değerlendirilir.
Kemiğim azsa köprü mü yapılmalı?
Her zaman değil. Kemik çoğu durumda greft ya da sinüs lifting ile artırılabilir. Kemik ilavesi istenmiyorsa ya da uygun değilse köprü iyi bir seçenektir.
İmplant herkese yapılabilir mi?
Çoğu yetişkine yapılabilir. Kontrol altında olmayan bazı hastalıklar, baş boyun bölgesine radyoterapi öyküsü ve yoğun sigara kullanımı riski artırır; bu durumlar muayenede ayrıca değerlendirilir.
Yapıştırma (Maryland) köprü nedir?
Komşu dişlerin yalnızca arka yüzeyine yapıştırılan kanatlarla tutunan, çok az aşındırma gerektiren bir köprü türüdür. Daha çok ön bölgedeki tek diş eksikliklerinde kullanılır.
Hangisi daha kısa sürede tamamlanır?
Köprü genellikle kemik iyileşmesi beklenmeden yapıldığı için daha kısa sürede tamamlanır. İmplantta kemikle kaynaşma için birkaç ay beklenir; uygun vakalarda geçici dişler hemen takılabilir.
Bilimsel Kaynaklar
- Edelhoff D, Sorensen JA. Tooth structure removal associated with various preparation designs for anterior teeth. J Prosthet Dent. 2002;87(5):503-509. doi:10.1067/mpr.2002.124094
- Pjetursson BE, Brägger U, Lang NP, Zwahlen M. Comparison of survival and complication rates of tooth-supported fixed dental prostheses (FDPs) and implant-supported FDPs and single crowns (SCs). Clin Oral Implants Res. 2007;18 Suppl 3:97-113. doi:10.1111/j.1600-0501.2007.01439.x
- Thoma DS, Sailer I, Ioannidis A, Zwahlen M, Makarov N, Pjetursson BE. A systematic review of the survival and complication rates of resin-bonded fixed dental prostheses after a mean observation period of at least 5 years. Clin Oral Implants Res. 2017;28(11):1421-1432. doi:10.1111/clr.13007
- Chen H, Liu N, Xu X, Qu X, Lu E. Smoking, radiotherapy, diabetes and osteoporosis as risk factors for dental implant failure: a meta-analysis. PLoS One. 2013;8(8):e71955. doi:10.1371/journal.pone.0071955
- Tan WL, Wong TL, Wong MC, Lang NP. A systematic review of post-extractional alveolar hard and soft tissue dimensional changes in humans. Clin Oral Implants Res. 2012;23 Suppl 5:1-21. doi:10.1111/j.1600-0501.2011.02375.x
- Gallucci GO, Hamilton A, Zhou W, Buser D, Chen S. Implant placement and loading protocols in partially edentulous patients: a systematic review. Clin Oral Implants Res. 2018;29 Suppl 16:106-134. doi:10.1111/clr.13276
AĞIZ VE DİŞ SAĞLIĞI POLİKLİNİĞİ
İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR
iLGİNİZİ ÇEKEBİLECEK TEDAVİLER
İmplant Tedavisi
Porselen Laminalar
Bonding Uygulaması
Ortodonti
Ekiz Ağız ve Diş Sağlığı Polikliniği
Hayalinizdeki gülümsemeye kavuşabilmeniz için size yardımcı olmaktan mutluluk duyarız. Dilediğiniz zaman bizimle iletişime geçebilirsiniz.
+90 212 809 47 47
Çalışma Saatleri: Hafta içi 09:00 - 18:00, Hafta sonu 10:00 - 16:00
[email protected]
Her türlü soru ve randevu için...
Sarıyer/İstanbul
Vadikoru, No:10/A İç Kapı No:100
